Avukatlık Stajına dair, Staj tecrübeleri ve anekdotlar:

1-Avukatlık stajı nedir?

Avukatlık stajı, hukuk fakültesinden mezun olup diplomayı aldıktan sonra, Hukuk Mesleklerine Giriş Sınavında da başarılı olarak, Avukatlık Ruhsatnamesi almak amacıyla geçirilen on iki aylık süreci ifade eder. Bu sürecin ilk altı ayı Adalet Bakanlığı bünyesinde ve Adalet Sarayı nezdinde yapılırken, ikinci altı ayı ise bir avukat yanında yapılır.

Başvuru için her yıl ödenecek harç ve masraflar ile, her baronun istediği aidat değişiklik gösterir. Dolayısıyla en güncel bilgiyi, staj yapmak istediğiniz barodan öğrenebilirsiniz.

Stajın ilk altı ayı, Cumhuriyet Savcıları ve Hâkimler gözetiminde, daha çok adliyenin ve duruşma salonunun işleyişini gözlemleyerek ve dosyaları inceleyerek geçer. Stajınız, ilgili adalet sarayının komisyon başkanlığı tarafından koordine edilir. Bu kapsamda, ilk altı ay için ve belirli sürelerle (örneğin 30, 15, 7 gün) Cumhuriyet Savcısı, Hâkim ve Heyet yanında (Heyet Başkanı stajınızla ilgilenir.) staj yaparsınız. Burada amaç, avukat stajyerini mesleğe alıştırmak, tabiri caizse adliyenin tozunu yutturmaktır.

Stajın ilk altı ayında dikkat edilmesi gerekenler şunlardır, Her Hâkim ve Cumhuriyet Savcısının staj kapsamında talepleri ve öğretme tarzları farklılık gösterecektir. Öncelikle sizin stajınız için görevlendirilen Hâkim veya Cumhuriyet Savcısının yanına giderek tanışmak, ve nasıl bir staj uygulaması olduğunu öğrenmek önemlidir.

Her ne kadar ilk altı aylık staj Adalet Sarayında yapılıyor olsa da, bir sorunuz olduğunda veya problem yaşadığınızda, Staj Başvurusu yaptığınız Baronun Staj Eğitim Koordinatörüne, Mümkün değilse doğrudan Baro Başkanınıza gidebilirsiniz. Barolar mesleki dayanışma için kurulmuştur, çekinmenize gerek yoktur. Avukatlığın en güzel yanı da bence budur, yaş dahil hiçbir farklılık önem arz etmeksizin; avukat meslektaş, avukat meslektaşı anlar. Yaşam Hakkı ile birlikte, en kutsal hak Savunma Hakkıdır.

İlk altı ay için en önemli husus şudur, okul muhtemelen henüz bittiği ve uygulamayı da bilmediğiniz için kafa karışıklığı ve heyecanla staj öğrenimini verimli geçirmek hususunda endişe yaşayabilirsiniz; bu çok doğal, avukatlıkta üniversitede öğretilen teori ile uygulama farklıdır; ancak sağlam bir teoriye sahipseniz, uygulamada çok rahat edersiniz. Hayat boyu okumanız gereken, hayat boyu okusanız da okyanusun bir damlası kadar bilgi edinince şanslı hissedeceğiniz bir meslektir avukatlık.

2-Adliye stajında dikkat edilmesi gerekenler:

Avukatlık stajının ilk altı ayı olan adliye (Hâkim ve Cumhuriyet Savcısının gözetiminde olduğunuz dönem) stajında dikkat etmeniz gereken hususlar şunlardır, ülkemizde genelde duruşma yoğunluğu Salı ve Perşembe günleridir. Adliye stajında her gün sizin stajınızla yükümlü olan Hâkim veya Cumhuriyet Savcısı ile iletişim hâlinde olursanız, kürsünün diğer tarafındaki meslektaşların hüküm veya mütalaa verirken ne şekilde düşündüğünü anlama, ve bu sebeple avukatlık yaparken daha kapsamlı bir savunma yapma imkânınız olur.

İlk altı ay kıymetlidir, çünkü istediğiniz kadar dosya inceleyebilir; aklınıza takılan yerleri ilgilisine sorabilirsiniz. Hatta karar duruşmalarına katılırsanız, müzakere yapılırken içeride bulunma fırsatınız olur; ve hangi suç türüne göre nasıl müzakere edildiğini direkt içeriden gözlemleyebilirsiniz.

3-Avukat yanı stajda dikkat edilmesi gerekenler:

Avukatlık stajının ikinci altı ayı olan dönemde ise şunlara dikkat etmelisiniz, yanında staj yapacağınız meslektaş; ruhsatı aldığınızda yoğunlaşmak istediğiniz alanla ilgili tercihen dosya sayısı fazla olmalıdır. Dilekçe yazarken size de hangi maddeyi, cümleyi, hatta kelimeyi neden kullandığını göstermeli, sizi içtihatlarla güncel tutmalı, teoriden uygulamaya geçişinizde kolaylık sağlamak için elinden geleni yapmalıdır. Üstat avukatınız, ilginiz doğrultusunda size mesleği öğretmek için elinden geleni yapacaktır.

Eğer staj yerinizi değiştirmek isterseniz, bir çekince olmadan değiştirebilirsiniz. Sadece ilk üç ay ve son üç ay raporlara dikkat edilmesi gerekir.

4- Stajyer avukat olarak mesleğe ilk adımlar:

Avukatlık stajı, yalnızca bir formalite değildir; mesleğe geçişin en önemli dönemeçlerinden biridir. Bu süreçte edinilen tecrübeler, hayat boyu sürecek meslek pratiğinin temelini oluşturur. Bu nedenle, her ânı kıymetlidir. Adliyede ya da avukat yanında bulunduğunuz süre boyunca sadece izleyici değil, aynı zamanda soran, düşünen ve öneren biri olmaya çalışın. Elinize geçen her dilekçeyi, her karar metnini analiz edin. Duruşmalarda hangi cümlelerin etki yarattığını gözlemleyin. Müvekkille yapılan görüşmelerde insan psikolojisinin, iletişimin ve empatik yaklaşımın ne kadar kritik olduğunu fark edin.

Unutmayın, avukatlık sadece dosya takip etmek değil; insana temas etmek, hak aramak ve çoğu zaman adaletin sesi olmaktır.

5- Üstat-avukat ile kurulan ilişki:

Yanında staj yaptığınız avukat, sizin sahayla ilk temasınıza kapı açacaktır. Onun yanındaki her gün, iyi bir avukatın nasıl çalıştığını gözlemlemek açısından büyük bir fırsattır. Ona sadece evrak taşıyan biri gibi değil, öğrenmek isteyen bir meslektaş adayı gibi yaklaşın.

Mümkünse, her hafta kısa da olsa öğrendiğiniz yeni bir şeyi, bir duruşma gözleminizi veya dosya yorumunuzu ekleyin. Bu, hem kendi gelişiminizi takip etmenizi sağlar, hem de stajınızın ciddiyetini belgeleyen somut bir çalışmadır.

6- Stajyer avukatın mesleki sorumluluğu:

Henüz ruhsat almamış olsanız da, stajyerliğiniz süresince birçok kişi sizi "avukat" olarak görecektir. Bu nedenle, davranışlarınızda, kullandığınız dilde, duruşmalardaki duruşunuzda ve özellikle mesleğe dair sosyal medya paylaşımlarınızda mesleğin onuruna yakışır bir çizgi benimsemeniz gerekir. Avukatlık Kanunu gereğince, üstat avukatınızın vekâlet ilişkisinde üzerine düşen yükümlülüklerden sizler de sorumlusunuz, bu kapsamda sır saklama ve kvkk gibi kavramlara son derece özen göstermelisiniz.

Avukatlık Reklam Yasağı Yönetmeliği, yalnızca reklam yapmayı değil; avukatın sosyal ve dijital mecralardaki davranışlarını da düzenler. Mesleki paylaşımlarınızda dikkatli olmak, kişisel hayatınızla mesleki kimliğiniz arasında denge kurmak, avukatlık etiği açısından da önemlidir.

7- Sosyal çevre ve meslekî iletişim:

Avukatlık stajı, yalnızca dosya bilgisi edinme süreci değil, aynı zamanda mesleki çevre oluşturma sürecidir. Adliyede, baro etkinliklerinde, eğitim seminerlerinde veya yanında staj yaptığınız avukatın meslektaş çevresinde tanışacağınız insanlar, ileride birlikte çalışacağınız ya da fikir danışacağınız meslektaşlar olabilir.

Bu dönemde kurduğunuz ilişkilerde saygılı, ölçülü ve güven verici bir iletişim tarzı benimsemeniz önemlidir. Kimseyi gereksiz yere etkilemeye çalışmanıza gerek yoktur; meraklı ve çalışkan bir duruş her zaman yeterince dikkat çeker.

Unutmayın: Avukatlık, bilgi kadar güvene de dayanan bir meslektir.

8- Baro eğitimleri ve seminerlere katılım:

Staj sürecinde, bağlı bulunduğunuz baronun düzenlediği eğitimlere ve seminerlere katılım zorunludur. Ancak bu etkinliklere sadece “formalite” gözüyle bakarsanız, çok şey kaçırırsınız. Her bir seminer, farklı bir avukatın kendi mesleki pratiğini, yöntemini ve yaklaşımını aktardığı bir derstir.

Mümkünse etkinlik sonrası konuşmacıya teşekkür edin, bir soru sorun veya bir yazısını isteyin. Bu tür etkileşimler hem sizin öğrenme motivasyonunuzu artırır hem de meslektaşlar nezdinde sizi fark edilir kılar.

9- Avukatlık ruhsatı öncesi son hazırlık:

Stajınızın sonuna yaklaşırken artık sadece meslek bilgisi değil, bir duruş, bir üslup da edinmiş olmanız gerekir. Dilekçe yazarken kullandığınız dil, duruşmaya girdiğinizdeki tutumunuz, hatta müvekkil ile konuşurken ses tonunuz bile avukat kimliğinizin bir parçasıdır.

Ruhsat töreniniz sadece bir kutlama değildir; yeni bir sorumluluğun başladığı andır. O ana kadar geçirdiğiniz her gün, aslında sizi o cübbenin ağırlığını taşıyabilecek hâle getirmiştir.

Son Söz:

Avukatlık stajı boyunca sizi bekleyen çok sayıda dosya, duruşma, seminer ve bazen de belirsizlikler olacak. Ama her bir gün, sizi biraz daha “avukat” yapacak. Sabırlı olun. Soru sormaktan çekinmeyin. Mesleğin vakarını hep aklınızda tutun.

Ve unutmayın, iyi bir avukat önce iyi bir insan, iyi bir dinleyici ve iyi bir gözlemcidir.

Bu yazı, hukuk bilimine katkı sağlamak maksadıyla kaleme alınmıştır. Her somut olay, kendi özelinde ve koşulları çerçevesinde değerlendirilmelidir. Bu yazı, herhangi bir kişi veya kuruma yönelik hukuki görüş teşkil etmemekte olup, sadece yüklendiği tarih itibarıyla yazarın mevzuata ve içtihata dair yorumunu göstermektedir. Yazar, okuyucuyla ilgili kendisine danışılmadığı sürece hiçbir sorumluluk kabul etmemektedir. Kanunlar, yönetmelikler ve uygulamalar zaman içerisinde değişir; çünkü hukuk ve muhakeme, insanlar yaşadıkça evrilmeye mahkumdur. Adil yargılanma ve kanunlara uygun bir muhakeme olduğu sürece, mevzuatın değişmesi sizleri endişelendirmesin. Hukuki metinler, kanaatler ve yorumlar birer anlık fotoğraf gibidir; yalnızca çekildikleri zamanın gerçekliğini yansıtırlar. Bu nedenle, bu yazıda yer alan değerlendirmelerin ileride yürürlüğe girecek yeni düzenlemelerle geçerliliğini yitirmesi mümkündür. Bu yazının içeriği, bir avukat-müvekkil ilişkisi doğurmaz ve yazıdan kaynaklı olarak doğabilecek herhangi bir zarardan dolayı sorumluluk kabul edilmez. Mevzuat ve içtihat dışında, yazının tüm fikri hakları saklıdır. Kaynak gösterilmeden alıntılanamaz; izinsiz şekilde kopyalanamaz veya herhangi bir mecra ya da platformda yayınlanamaz. Türkiye Barolar Birliği ile Adana Barosu’nun hakları saklıdır. Hukukun ışığıyla yürümek isteyen herkese açık, samimi ve dürüst bir tartışma zemini sunmak dileğiyle… Tüm hakları saklıdır, oguzgurlek.com